“Het begin van mijn sociaal bewustzijn”

Laurette Onkelinx is vice-premier van de PS en minister van Justitie. Ze heeft grote bewondering voor pater Damiaan. Meer nog: pater Damiaan lag grotendeels aan de basis van haar sociaal bewustzijn.

Sociaal bewustzijn

(...) Pater Damiaan en Damiaanactie liggen zeker aan de grondslag van mijn sociaal bewustzijn. Ik (...) denk dat ik een jaar of vier was (...). Ik zag beelden van een door lepra besmet kind en dat maakte een enorme indruk op mij. (...). Ik noem het het begin van mijn sociale bewogenheid omdat ik me toen bewust werd van de problemen van andere mensen, en niet meer enkel van mijn probleempjes. En ook van de nood aan solidariteit om die problemen op te lossen.

Buitengewoon persoon

Sinds mijn kindertijd volg ik dan ook het nieuws over pater Damiaan want hij is echt een buitengewoon persoon, in zekere zin zelfs een revolutionair. Hij is niet enkel een man van de Kerk, hij is iemand die zich gewoon voor anderen inzette. Hij is ook een man die gewoontes doorbrak, die durfde in te gaan tegen de plaatselijke autoriteiten, zowel de politieke als de religieuze. Een man die bijzonder moedig was.

Tot het uiterste

Gans zijn leven, tot aan zijn dood toe, is Damiaan tot het uiterste gegaan. Hij heeft duidelijk gemaakt dat zo’n verregaand engagement de gangbare opvattingen aan het wankelen bracht ook al moest hij daartoe zijn eigen leven in gevaar brengen. Deze man is echt boeiend. Zulke mensen zijn, jammer genoeg, zeldzaam.

Solidariteit

De solidariteit die hij op gang bracht, wordt nu nog verder gezet. Daarom vind ik Damiaanactie zo interessant. Zij zet Damiaans werk verder en doet dit echt samen met de lokale bevolking. Zulke acties organiseren is geen liefdadigheid maar duurzame hulp, het is echt een uitbouw van een duurzame ontwikkeling op medisch vlak. Het is een heel zinvolle politiek, die misschien te weinig wordt toegepast.

Man uit één stuk

(...) Ik zie Damiaan als een man uit één stuk, volledig naar de anderen gericht. Een man die zichzelf voor anderen kon wegcijferen, en dit op een intelligente manier. Hij had bovendien een groot inlevingsvermogen, kon zich perfect identificeren met de mensen met wie hij solidair wou zijn. Damiaan is echter zo veelzijdig dat woorden tekort schieten om hem volledig te vatten.

Koppig en efficiënt

(...) Natuurlijk was hij ook koppig. Efficiënt zijn vereist een zekere koppigheid. Je moet alle gewoontes en elk gezag durven trotseren. Damiaan deinsde er niet voor terug om het gezag in vraag te stellen. Daarin was hij een revolutionair. Hij liet zich niet opslorpen door de bestaande structuren, hij ging voor radicale wijzigingen. Hij was een voorganger in de verandering, hij schopte de wereld een geweten.

Zeldzaam

Damiaan zette zich in voor de gezondheid van mensen die door de anderen werden uitgestoten. De meest benadeelden, zij die niet langer als mensen beschouwd werden en die al hun waardigheid verloren waren. (...) Het is zeldzaam dat men zo tot het uiterste gaat en aanvaardt om te sterven te midden van de mensen die men liefheeft en helpt. Ik zoek nog altijd het woord dat dit samenvat. Men zou van liefde kunnen spreken.

Beïnvloed door Damiaan

Iedere mens wordt beïnvloed door verschillende factoren: cultuur, geschiedenis, erfelijkheid... Er zijn veel elementen die vorm geven aan onze persoonlijkheid. Wat ik kan zeggen, is dat het voorbeeld van Damiaan zeker mijn opvattingen rond solidariteit heeft gevoed. Ieder heeft zijn kwaliteiten en gebreken. Zo herkent men bij mij kwaliteiten als overtuiging en passie, en deze kwaliteiten vind ik ook terug bij Damiaan.

Erfgenaam van Damiaan

Voor mij is Damiaanactie de erfgenaam van Damiaan. Door te werken met lokale krachten, door hen op te leiden en hen zo veel mogelijk bij de werking te betrekken. Dat is een vorm van duurzame ontwikkelingshulp die mij heel interessant lijkt.
Ik zeg altijd dat ik mij, na mijn politieke carrière, ook voor een NGO zou willen inzetten. En Damiaanactie is dan werkelijk het voorbeeld van een NGO waarvoor ik me zou willen engageren.

Bron: interview door Stephane Steyt